SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO … TRƯỜNG THPT … Đề chính thức | ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KỲ I NĂM HỌC 2026 – 2027 Môn: Ngữ văn – Lớp 11 Thời gian làm bài: 90 phút (không kể thời gian phát đề) |
PHẦN I. ĐỌC HIỂU (6,0 điểm)
Đọc đoạn trích sau:
(Tóm tắt bối cảnh: Dì Hảo mồ côi mẹ từ năm mười lăm tuổi, được gia đình nhân vật "tôi" cưu mang, nuôi dưỡng. Khi trưởng thành, dì đi lấy một người thợ hồ. Tai họa ập đến khi người chồng ngã giàn giáo bị tàn phế, sinh tật rượu chè, cay nghiệt và thường xuyên đay nghiến, hành hạ vợ. Đoạn trích dưới đây tái hiện cuộc đời nhọc nhằn, cay đắng nhưng giàu lòng vị tha và đức hi sinh của dì Hảo.)
Tôi nhớ dì Hảo từ ngày dì còn ở nhà tôi. Dì là con một người đàn bà làm việc vườn cho bà tôi. Năm dì mười lăm tuổi, mẹ dì chết. Dì đến ở nhà tôi, trông coi chúng tôi, bấy giờ hãy còn bé nhỏ. Dì Hảo lúc ấy có thể gọi là một cô gái đẹp. Da dì trắng, mắt dì tròn và đen nhánh, hàm răng hạt lựu, đôi má phúng phính lúc nào cũng đỏ hồng. Nhưng cái làm cho tôi nhớ nhất là tính dì. Dì Hảo nhũn nhặn và kín đáo lạ lùng. Dì chẳng cười, chẳng nói to bao giờ. Dì làm việc luôn tay và thui thủi một mình.
Sau khi lấy chồng, cuộc đời dì chìm nghỉm trong những chuỗi ngày đắng cay, cơ cực. Người chồng của dì trước làm thợ hồ, sau ngã giàn giáo hóa ra tàn phế, rồi sinh tính nết cay nghiệt, độc dữ. Hắn nghiện rượu, tối ngày say khướt, trút mọi bực tức, uất ức lên đầu vợ. Bao nhiêu tiền nong, đồ đạc trong túp lều rách nát cứ thế đội nón ra đi. Dì Hảo không một tiếng than thở. Dì đi làm thuê, làm mướn, từ xay lúa, giã gạo đến gánh nước, dọn vườn cho người ta quanh làng để kiếm từng bát gạo, củ khoai mang về nuôi người chồng tàn tật. Cuộc đời dì cứ thế trôi đi trong âm thầm, lặng lẽ như cái bóng.
Nhiều bận bị chồng mắng chửi thậm tệ, thậm chí xua đuổi, dì chỉ nín lặng ngồi khóc ngoài bậc cửa. Thấy dì khổ quá, có hôm bà tôi gọi dì sang bảo:
– Sao mày khổ thế hở Hảo? Không con cái ràng buộc, nó lại hành hạ, đay nghiến mày suốt ngày, sao mày không bỏ quách nó đi cho rảnh nợ? Việc gì cứ phải chôn vùi đời mình như thế?
Dì Hảo cúi gục đầu xuống ngực, đôi vai gầy rung lên bần bật. Dì lau vội giọt nước mắt lăn dài trên gò má hốc hác, nghẹn ngào thưa:
– Thưa bà, trót mang lấy cái duyên cái nợ thì phải chịu... Chú ấy ốm đau, nằm liệt một chỗ tội nghiệp lắm. Bây giờ con mà dứt áo ra đi thì ai thổi nấu, ai đút cho chú ấy húp bát cháo, chén thuốc lúc trái gió trở trời?